Χωρίς αμφιβολία το χειροκίνητο κιβώτιο έχει τη δική του τιμητική θέση στην εμπειρία οδήγησης, αφού προσφέρει έλεγχο και συμμετοχή του οδηγού ειδικά αν διαθέτει έναν εύχρηστο και με σωστή αίσθηση επιλογέα.

Το χειροκίνητο κιβώτιο, με κλασικό επιλογέα τύπου Η για τις εναλλαγές σχέσεων, είναι το πιο απλό και συχνά χρησιμοποιούμενο είδος κιβωτίου. Αυτή η απλότητά του συνεπάγεται μεγάλη αξιοπιστία, χαμηλότερο κόστος κατασκευής, χαμηλότερο βάρος, αλλά και άμεση συμμετοχή του οδηγού στα δρώμενα. Τα σύγχρονα χειροκίνητα κιβώτια διαθέτουν από 5 ως 7 σχέσεις με την συντριπτική πλειοψηφία αυτών να έχουν 5 ή 6 σχέσεις, ενώ αυτά που διαθέτουν 7, μετρώνται στα δάχτυλα του ενός χεριού (πχ. Porsche 911, Chevrolet Corvette).
Το μεγάλο τους προσόν, είναι ο έλεγχος και η συμμετοχή που προσφέρουν στον οδηγό και κατΆ επέκταση η οδηγική απόλαυση που με την τάση που έχει πάρει η αυτοκίνηση, με την ανάπτυξη των ηλεκτρονικών, πάει να αφαιρεθεί πλήρως από τα σύγχρονα αυτοκίνητα. Στον τομέα της κατανάλωσης καυσίμου και των εκπομπών ρύπων, δεν έχει βγει ακόμα συμπέρασμα και εξαρτάται από την περίπτωση, όπου σε άλλες περιπτώσεις υπερτερούν τα αυτόματα και σε άλλες τα χειροκίνητα. Ας δούμε όμως 5 πράγματα που πρέπει να ξέρετε οπωσδήποτε οδηγώντας αυτοκίνητο με χειροκίνητο κιβώτιο.

1. «Ακου» τον κινητήρα

Εξαρτάται από το αυτοκίνητο και συγκεκριμένα από τα χαρακτηριστικά λειτουργίας του κινητήρα. Είναι λοιπόν απαραίτητο να γνωρίζει ο οδηγός σε ποιες στροφές αποδίδεται η μέγιστη ισχύς και η ροπή του κινητήρα.
Δεν έχει νόημα να διατηρεί κανείς μια σχέση πάνω από τις στροφές απόδοσης της μέγιστης ιπποδύναμης νομίζοντας πως θα επιταχύνει γρηγορότερα. Ούτε βέβαια είναι σωστό να αλλάζει σχέση σε πολύ χαμηλότερες στροφές από αυτές της απόδοσης της μέγιστης ροπής, αφού ο κινητήρας «κρεμάει» ή και σκορτσάρει. Θα πρέπει να μάθει κανείς να αναγνωρίζει τον ήχο της μηχανής που θα του «λέει» ποτέ χρειάζεται η αλλαγή της ταχύτητας.

2. Αλλαγές στη μέγιστη ροπή για οικονομία

Η σωστή επιλογή σχέσης έχει άμεση συνάρτηση με την κατανάλωση του κινητήρα.
Όσο ψηλότερες στροφές, τόσο υψηλότερη η κατανάλωση, χωρίς να σημαίνει πως η κίνηση με 5η και χαμηλές στροφές θα φέρει οικονομία…
Ο χρυσός κανόνας λέει πως η χαμηλότερη κατανάλωση επιτυγχάνεται έχοντας επιλέξει τη μεγαλύτερη δυνατή σχέση με τον κινητήρα να δουλεύει κοντά στις στροφές απόδοσης της μέγιστης ροπής.
Πάντως τα περισσότερα σύγχρονα αυτοκίνητα έχουν ενδείξεις στον πίνακα οργάνων που ενημερώνουν για το πότε θα χρειαστεί να αλλάξετε ταχύτητα με στόχο την οικονομία. Σε πιο σπορ κατασκευές υπάρχει ένδειξη για το μέγιστο όριο αλλαγής σχέσης με στόχο τις καλύτερες επιδόσεις.

3. Στρίψε με τη σωστή σχέση

Έχει ιδιαίτερη σημασία για τη σωστή συμπεριφορά του αυτοκινήτου και την ασφάλειά μας να γίνεται σωστή επιλογή σχέσης πριν από την στροφή και αυτή να διατηρείται καθ’ όλη τη διάρκειά της.  Έτσι πρέπει να επιλεχθεί η σχέση, που θα διατηρεί τον κινητήρα στο ωφέλιμο φάσμα περιστροφής του, έτσι ώστε να επιταχύνουμε ομαλά στην έξοδο ή αν χρειαστεί να διορθώσουμε με το γκάζι μέσα στη στροφή. Φαντάσου να έχεις μπει σε μια κλειστή στροφή με 4η σχέση και να χρειαστεί να πατήσεις γκάζι για να διορθώσεις την τροχιά και ο κινητήρας να έχει κρεμάσει ή να είναι στον κόφτη. Είναι λοιπόν φρόνιμο να μην πηγαίνει κανείς «αέρα» σε διαδρομές που δεν γνωρίζει!

4. Γλίτωσε λεφτά φρενάροντας με το κιβώτιο

Είναι λάθος η επιλογή «νεκράς» στην κατηφόρα. Αφενός αν ο οδηγός χρειαστεί να αντιδράσει γρήγορα θα χάσει πολύτιμα δεύτερα μέχρι να πατήσει συμπλέκτη και να επιλέξει ταχύτητα και αφετέρου το αυτοκίνητο δεν φρενάρεται από τον κινητήρα και ο οδηγός πατάει συνέχεια το φρένο φθείροντας τα τακάκια. Επίσης στα σύγχρονα μοντέλα, όταν ο οδηγός έχει επιλεγμένη σχέση, το σύστημα cut off διακόπτει την τροφοδοσία μόλις σηκωθεί το πόδι από το γκάζι εξασφαλίζοντας οικονομία στην κατανάλωση. Η εναλλαγή 3ης – 4ης σχέσης είναι μια καλή επιλογή για τις περισσότερες περιπτώσεις, αφού και επιτρέπει το ρολάρισμα και «συγκρατεί» το αυτοκίνητο. Εννοείται πως χρησιμοποιείς και τα φρένα. Η στάθμευση σε ανηφόρα ή κατηφόρα επιβάλει την επιλογή σχέσης μαζί με το χειρόφρενο. Χωρίς επιλεγμένη σχέση, όταν τα φρένα κρυώσουν είναι πιθανό να μειωθεί η αποτελεσματικότητα του χειρόφρενου με αποτέλεσμα μια πιθανή κύλιση με μικρές ή μεγαλύτερες ζημιές. Eιδικά στα εκτός δρόμου οχήματα με κοντές σχέσεις οι απότομες καταβάσεις γίνονται χωρίς καθόλου φρένο, απλά με επιλογή κοντής πρώτης!

5. Το δίσκο και τα μάτια σας!

Η χρήση του κιβωτίου, όσο προσεκτικοί κι αν είμαστε, φθείρει το δίσκο του συμπλέκτη. Άλλωστε κανένα υλικό δεν αντιστέκεται στην τριβή, πόσο μάλλον το συγκεκριμένο αντικείμενο, το υλικό του οποίου είναι παρόμοιο με αυτό που υπάρχει στα τακάκια των φρένων. Το κόστος αλλαγής μαζί με την εργασία είναι σημαντικό και στις εποχές που ζούμε είναι κρίμα να πετάμε χρήματα.
Τι πρέπει να προσέχουμε; Σε περίπτωση λάθος επιλογής σχέσης (σε μια κλειστή στροφή αντί για 2α έμεινε η 3η και στην έξοδο ο κινητήρας «κρέμασε») δεν πατινάρουμε τον συμπλέκτη για να ανεβούν οι στροφές, αλλά έστω και με καθυστέρηση κατεβάζουμε σχέση. Επίσης, οι απότομες εκκινήσεις από στάση δεν ταλαιπωρούν μόνο το δίσκο, αλλά και όλο το σύστημα μετάδοσης. Αρκετοί οδηγοί στα φανάρια (σε κάποιες περιπτώσεις ακόμη και εν κινήσει) έχουν την κακή συνήθεια να ξεκουράζουν το αριστερό πόδι πάνω στο πεντάλ του συμπλέκτη. Αυτό φθείρει τον δίσκο και μειώνει τη διάρκεια ζωής του.
Το ίδιο και χειρότερα κάνει το ξεκίνημα στην ανηφόρα με «ζύγισμα» του συμπλέκτη και όχι με χειρόφρενο. Σε έξτρα έξοδα βάζει και η συνήθεια πολλών οδηγών να αφήνουν το χέρι πάνω στον επιλογέα γεγονός, που ασκεί πίεση και αθροιστικά προκαλεί φθορές.

Πηγή: http://www.autotriti.gr/data/news/preview_news/5-pragmata-poy-prepei-na-ksereis-xeirokinito-kibotio_139725_25622.asp#ixzz4bIBaBbrf